Schilderen

Penseel of kwast?

Het belangrijkste verschil tussen een penseel en een kwast zit hem in de vorm. Een penseel heeft meestal een ronde steel, die van dik naar dun loopt. Een kwast echter loopt altijd recht uit. Voor penselen wordt kunst- of echt haar gebruikt. Ze hebben een doorsnee van 1 tot 12 mm. Met een penseel kun je vloeiende lijnen maken. Kwasten zijn geschikt voor wat grover werk en gemaakt van varkenshaar. Ze zijn verkrijgbaar in breedtes van 2 tot 12 mm. Plakkaatverf breng je meestal op met een kwast, acryl- en aquarelverf met een penseel. Voor het schilderen met olieverf gebruik je, afhankelijk van het gewenste effect, een kwast of penseel.

Een steel, een busje en haar

Kwasten en penselen bestaan uit:

·       Steel: De steel van een kwast of penseel wordt gemaakt van berken-, beuken of lindehout. Het hout wordt meestal gelakt.

·       Busje: Het metalen plaatje dat om de steel is gebogen, noemen we ook wel ‘busje’. Hoe beter de kwaliteit van de kwast of penseel, hoe mooier het busje dat wordt gebruikt. Voor een busje wordt blik, aluminium of messing gebruikt, en de afwerking ervan kan ook nog verschillen.

·       Haar: Het haar bepaalt de uiteindelijke kwaliteit (en prijs) van de kwast of het penseel. De belangrijkste soorten haar zijn: marterhaar, eekhoornhaar, runderhaar, ponyhaar, synthetische vezels en varkenshaar. Marterhaar en synthetische vezels zijn kwalitatief het beste.

Soorten kwasten en penselen

Er zijn verschillende kwasten en penselen verkrijgbaar. Ze zijn samengesteld uit verschillende materialen en hebben elk een andere functie.

·       Aquarelpenseel: Een aquarelpenseel is een ronde penseel van een fijne haarsoort. Hij heeft een korte steel.

·       Kattentongpenseel: Een kattentongpenseel heeft een platte kwast met een ovaalvorm die doet denken aan een kattentong.

·       Lyons penseel: Een Lyons penseel is een platte of ronde penseel met een lange, varkensharen kwast, een blikken bus en een lange witte steel.

·       Tamponneerkwast: Een tamponneerkwast is een ronde, stompe kwast van varkenshaar waarmee je kunt ‘spatten’. Daarbij heb je een spatraampje en dunne verf nodig, bijvoorbeeld ecoline.

·       Verniskwast: Een verniskwast is een korte, platte en brede kwast van varkens- of eekhoornhaar.

Verfsoorten

Plakkaatverf en olieverf zijn de meest gangbare verfsoorten. Plakkaatverf is een echte verf voor beginners, terwijl olie-, aquarel- en acrylverf vooral door gevorderden worden gebruikt. Van deze verfsoorten verkopen we bij VD.nl het basis kleurenpakket.

Plakkaatverf

Plakkaatverf is een verf op waterbasis en hierdoor uitwasbaar. Het is een echte verf ‘voor beginners’ en wordt dan ook veel op (basis-)scholen gebruikt. Er zijn verschillende kwaliteiten plakkaatverf, uiteenlopend van vingerverf tot extra fijne plakkaatverf. Plakkaatverf droogt snel, dekt goed en laat zich gemakkelijk mengen. Je kunt het met water goed verdunnen. Plakkaatverf doet het goed op enigszins absorberende ondergronden, zoals papier, karton en board. Plakkaatverf is verkrijgbaar in kleine tubes, potjes, literflacons en emmers, afhankelijk van het type en de kwaliteit waarmee je te maken hebt. Plakkaatverf noemen we ook wel ‘gouache’.

Olieverf

Olieverf is gemaakt van lijnolie (uit lijnzaad) en pigmenten. De olie maakt de verf waterbestendig en zorgt dat hij niet snel droogt. De exacte droogtijd is afhankelijk van de dikte van de verflaag, de temperatuur en de hoeveelheid licht. Olieverf is verkrijgbaar in tubes, potten en bussen. Met olieverf schilder je op doek of op speciaal olieverfpapier. Je kunt hierbij een penseel of een schildersmes gebruiken.

Aquarelverf

Aquarelverf is een waterverf (aqua is Latijn voor ‘water’) met pigmenten. Je kunt een aquarel - een schilderij dat met aquarelverf is gemaakt - gemakkelijk herkennen: de verf dekt niet, de kleuren zijn wat vaag en lopen vaak in elkaar over. Aquarelverf is heel geconcentreerd. Het is verkrijgbaar in de vorm van gedroogde blokjes en tubes. De prijs ervan valt erg mee. Aquarelverf kun je het beste gebruiken op speciaal aquarelpapier. Dat is een speciale, dikkere papiersoort die goed absorbeert. Aquarelpapier wordt gemaakt van lompen en heeft een oppervlak dat niet helemaal glad is.

Acrylverf

Het belangrijkste onderdeel van acrylverf is de kunststof acrylaathars. Als het vocht uit acrylverf verdampt, blijft een watervaste film achter, die niet veroudert of vergeelt en waarin geen barsten komen. Acrylverf hecht op bijna elke ondergrond die olie- en vetvrij is en enigszins absorbeert. De verf kan goed met water worden aangelengd en is snel droog.

Ecoline

Ecoline is een speciale verf, op waterbasis. Hij doet meer aan inkt dan aan verf denken. Ecoline geeft een transparant gekleurde laag, die snel droogt. Je kunt ecoline verdunnen met water, waardoor de kleuren minder intensief worden. Ecoline is lichtecht, maar niet watervast. Ecoline is niet giftig.